W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele Parlamentu Europejskiego, w tym m.in. europosłowie Andrzej Halicki i Michał Wawrykiewicz, a także reprezentanci Komisji Europejskiej, Stałego Przedstawicielstwa RP przy UE, organizacji branżowych oraz przedsiębiorcy z sektora wyrobów budowlanych. Debata koncentrowała się na roli polityki celnej jako jednego z kluczowych instrumentów wzmacniania bezpieczeństwa gospodarczego UE i ochrony unijnego rynku przed nieuczciwymi praktykami handlowymi.
Polityka celna jako element bezpieczeństwa gospodarczego
W ostatnich latach europejska gospodarka mierzy się zarówno z zagrożeniami zewnętrznymi – takimi jak ekonomiczne naciski ze strony państw trzecich czy dotowany eksport do UE – jak i z wyzwaniami wewnętrznymi, w tym rosnącymi kosztami energii i pracy. Ich konsekwencją jest osłabienie konkurencyjności przedsiębiorstw oraz spadek produkcji w kluczowych sektorach przemysłowych.
W swoich przemówieniach europosłowie Dariusz Joński i Bogdan Zdrojewski wskazali na potrzebę skutecznego wykorzystywania instrumentów ochrony handlu w obliczu rosnącej presji geopolitycznej. Podkreślili jednocześnie, iż działania te powinny iść w parze z zapewnieniem konkurencyjności europejskiego przemysłu oraz równych warunków funkcjonowania firm na jednolitym rynku.
Otwierając debatę, prezydent Konfederacji Lewiatan Marek Górski zaznaczył, iż Europa funkcjonuje dziś w warunkach rosnącej konkurencji geopolitycznej oraz coraz bardziej asertywnych polityk przemysłowych państw trzecich. W tej rzeczywistości polityka celna powinna stać się istotnym elementem strategii bezpieczeństwa gospodarczego UE.
W swoim wystąpieniu wskazał trzy najważniejsze postulaty przedsiębiorców:
- zapewnienie równych warunków konkurencji dla firm z UE i spoza Wspólnoty,
- zwiększenie skuteczności i szybkości działania instrumentów ochrony handlu,
- większą wrażliwość na sygnały z sektorów szczególnie narażonych na presję importową.
Sektor materiałów budowlanych pod presją importową i regulacyjną
Szczególną uwagę poświęcono sytuacji producentów materiałów budowlanych, którzy coraz silniej odczuwają presję importową, mierzą się z rosnącą konkurencją ze strony państw trzecich oraz działają w warunkach systematycznie pogarszającego się otoczenia regulacyjnego i kosztowego. Przedstawiciele branży ceramicznej omówili wyzwania związane z importem płytek z Indii, Turcji i Chin. Producenci pap bitumicznych zwrócili uwagę na potencjalne skutki wygaśnięcia sankcji wobec Rosji i Białorusi. W trakcie debaty poruszono również problem rosnącego importu szkła z Chin. Uczestnicy wskazywali, iż obecne mechanizmy ochrony handlu powinny działać szybciej i skuteczniej, tak aby zapobiegać trwałej utracie konkurencyjności europejskich producentów oraz miejsc pracy.
W debacie udział wzięli również Piotr Rydzkowski z Dyrekcji Generalnej ds. Handlu Komisji Europejskiej (DG TRADE), który przedstawił założenia unijnej strategii bezpieczeństwa gospodarczego, oraz Tadeusz Senda, Radca-Minister w Stałym Przedstawicielstwie RP przy UE, omawiając najważniejsze zmiany w ramach reformy unijnego kodeksu celnego.
Uczestnicy spotkania omówili także możliwe kierunki działań oraz harmonogram dalszych prac. Zgodnie podkreślono, iż silna Europa potrzebuje silnego i konkurencyjnego przemysłu, a spójna i skuteczna polityka celna jest jednym z fundamentów budowania odporności gospodarczej Unii Europejskiej.
