Od 1 września do 30 listopada 2026 r. wcześniejsi emeryci i renciści mogą dorobić 6463,20 zł brutto miesięcznie bez obniżenia świadczenia. Przychód powyżej tej kwoty zmniejszy wypłatę, a przekroczenie 12 003,10 zł brutto spowoduje jej zawieszenie. Limity nie dotyczą większości osób po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego.
Nowe progi są niższe niż latem
Komunikat prezesa ZUS z 18 sierpnia 2026 r. ustala dwa progi obowiązujące od 1 września. Pierwszy odpowiada 70 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za drugi kwartał i wynosi 6463,20 zł brutto. Drugi to 130 proc. tej kwoty, czyli 12 003,10 zł brutto.
Zmiana oznacza spadek obu limitów wobec okresu od czerwca do sierpnia 2026 r. Bezpieczny próg maleje z 6694,10 zł o 230,90 zł, a granica zawieszenia świadczenia z 12 431,80 zł o 428,70 zł. To realna różnica dla osób, które ustaliły liczbę godzin pracy pod dotychczasowe stawki. Trzeba ponownie przeliczyć miesięczny przychód.
Co się stanie po przekroczeniu limitu
Przychód do 6463,20 zł brutto miesięcznie nie wpływa na wypłatę wcześniejszej emerytury lub renty. Zarobki wyższe od tej kwoty, ale nieprzekraczające 12 003,10 zł brutto, powodują zmniejszenie świadczenia o kwotę przekroczenia. Obniżka nie może być większa od ustawowej kwoty maksymalnego zmniejszenia adekwatnej dla danego rodzaju świadczenia.
Po przekroczeniu 12 003,10 zł brutto ZUS zawiesi wypłatę świadczenia za dany okres. W praktyce znaczenie ma przychód z działalności objętej obowiązkowymi ubezpieczeniami społecznymi, między innymi z umowy o pracę, umowy zlecenia, umowy agencyjnej lub działalności gospodarczej. Nie warto patrzeć wyłącznie na pieniądze, które wpłynęły na konto. Liczy się przychód rozumiany według zasad stosowanych przez ZUS.
Kogo obejmują limity dorabiania
Progi dotyczą przede wszystkim osób pobierających wcześniejszą emeryturę przed osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego oraz części rencistów. Powszechny wiek emerytalny wynosi 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn. Po jego osiągnięciu emeryt może co do zasady dorabiać bez ograniczeń.
Jest istotny wyjątek. jeżeli ZUS podwyższa wyliczoną emeryturę do poziomu świadczenia minimalnego, dodatkowy przychód może pozbawić emeryta tej dopłaty za dany okres. Bez limitów mogą pracować również niektórzy renciści, w tym osoby pobierające rentę wojenną lub wojskową związaną ze służbą oraz uprawnieni do wskazanych rent rodzinnych. Szczegółowe reguły zależą od rodzaju świadczenia.
Osoby zbliżające się do powszechnego wieku emerytalnego powinny przemyśleć także termin złożenia dokumentów. Wniosek złożony po urodzinach może wpłynąć na sposób wyliczenia emerytury, dlatego pochopna decyzja potrafi odbić się na domowym budżecie przez lata.
Trzeba zgłosić pracę i rozliczyć przychód
Świadczeniobiorca objęty limitami powinien poinformować ZUS o podjęciu pracy i przewidywanych zarobkach. Służy do tego formularz EROP, dostępny także w eZUS. Do końca lutego następnego roku trzeba przekazać zaświadczenie płatnika składek albo własne oświadczenie o przychodach z poprzedniego roku.
ZUS może rozliczyć przychód miesięcznie lub rocznie i powinien zastosować wariant korzystniejszy dla świadczeniobiorcy. Dokument z rozbiciem zarobków na poszczególne miesiące daje urzędowi dane potrzebne do takiego porównania. Zignorowanie obowiązku informacyjnego jest ryzykowne: urząd może zażądać zwrotu nienależnie pobranych pieniędzy za dłuższy okres.
Emeryt nie powinien płacić za nieczytelne reguły
Kwartalna zmiana progów wynika z przeciętnego wynagrodzenia, ale dla pracującego emeryta oznacza bardzo konkretny rachunek. Kilkaset złotych różnicy może przesądzić o obniżeniu albo zawieszeniu świadczenia. Państwo powinno komunikować takie zmiany prosto i z odpowiednim wyprzedzeniem, bo senior nie może być łapany w administracyjną pułapkę.
Problem ma szersze tło. Rośnie grupa osób pobierających świadczenia niższe od minimalnej emerytury, więc dodatkowa praca dla wielu Polaków nie jest wyborem ani sposobem na luksus. To konieczność. Każdy, kogo obejmują limity, powinien przed wrześniową wypłatą sprawdzić umowę, przewidywany przychód i swój status w ZUS.
Źródło: Radio Olsztyn, Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Monitor Polski 2026 poz. 839.
Źródło: Radio Olsztyn
