No i stało się! Mamy własnego królika. Żona ma nieoceniona wypatrzyła go podczas żerowania (króliczego, nie swojego, ona żeruje o innej porze), by następnie uwiecznić na fotografii! Nasz gość chwali sobie jabłka, wyselekcjonowane przez siebie trawy oraz marchewkę, którą mu od czasu do czasu dodajemy dla osłody życia. W dowód wdzięczności zostawia oryginalne królicze bobki i miłe uczucie, iż u nas jest bezpiecznie, skoro wybrał nasz ogródek. Po długich rozkminkach wpadłem na pomysł, by go nazwać Gustaw, ale Świechna natychmiast spytała przytomnie: „A co, jeżeli to dziewczynka”? Fakt, o tym nie pomyślałem!
„Lalka” dzięki dwóm świeżym produkcjom filmowym jest znowu modna. Magia! Żaden polonista tego nie zdziała, co gwiazdorska obsada i gównoburza w sieci. o ile miałbym wskazać, co mi dały dwa nowe spojrzenia na życie Warszawy Wokulskiego, Rzeckiego i Łęckich, wymieniłbym odkrycie, iż „Lalka” jest traktatem o różnicach klasowych i niemożności ich zniwelowania. Wątek romansu, uprzywilejowana pozycja mężczyzn, walka myśli pozytywistycznej z romantyczną, to tylko wątki poboczne. Istotą powieści jest starcie klasowe. Coś jak w „Weselu” Wyspiańskiego. Chyba, iż zrobią jeszcze jakiś film i odkryję coś nowego (wężykiem, wężykiem).
Podczas mojego ostatniego pobytu w Warszawie uciąłem sobie z bratem pogawędkę o szkołach katolickich w Polsce. Miał sporo do powiedzenia, bo swojego czasu jego ówczesna małżonka zapragnęła podpompować sflaczałe ego poprzez posłanie córki do „prestiżowej” szkoły prowadzonej przez zakonnice, tyle iż nim doszło do opłacenia „prestiżowego” czesnego, siostrzyczki zdołały doprowadzić brata do szewskiej pasji zrzędliwymi uwagami o braku ślubu kościelnego. W efekcie zakonnice nie zobaczyły ni kasy, ni dziecka, ale ja nie o tym.
Kult – Czterej głupcy
Przypomniał mi się Staś Wokulski, który miał nadzieję, iż wykładając na stół kasę wchodzi do klasy wyższej, zwanej wówczas arystokracją. Bo akurat pieniądze miał, choćby dużo większe, niż mój brat. Problem tkwił w tym, iż jeżeli ktoś się przyzwyczaił do przywilejów należnych tylko i wyłącznie z powodu pochodzenia, nie dopuści do nich kogoś, kto może i ma porównywalne pieniądze, ale pochodzenia mieć nie będzie. W wypadku mojego brata, pieniądze również nie były porównywalne, choć wystarczające na ewentualne czesne. Coś czuję, iż dobrze się stało, iż brat zrezygnował z podbicia poczucia elitarności placówką zakonną dla córek. Oczami wyobraźni widzę dzieci arystokracji stykające się z dziećmi mojego brata i im podobnymi. Te pierwsze jedzą w najlepszych restauracjach, a te drugie jedzą swoje kanapki, ale czasem pozwolą sobie na sushi lub KFC i zdają z tego relację, jakby był to jakiś lokal z gwiazdkami Michelin. I tak na każdym kroku. Na przykład czym lecą na wakacje i gdzie, co tam robią…. Jak tu się chwalić Lufthansą komuś, kto czarteruje loty? To tak jakby chwalić się tańszym modelem beemki komuś, kto jeździ rolsem. Albo levisami komuś, komu szyją ubrania na miarę.
Pytanie brzmi: Czy warto ubiegać się o tego typu pozory? Obiektywnie, jak dużo wyższy może być poziom szkoły elitarnej, by go nie mogło nadrobić zdolne dziecko ze szkoły zwykłej? Cała różnica tkwi w tej banieczce uznającej się za śmietankę towarzyską i klub wzajemnej adoracji. Tam ona się zbiera, tylko czy przyjmie obcych, choćby jeżeli będą się uczyć w tym samym miejscu? A jeżeli choćby będzie ich tolerować w szkole, to czy zabierze ich ze sobą po jej ukończeniu w swój świat? Wokulski miał z tym problem. A dzisiejsze dziecko ambitnych rodziców? Mam obawy, iż miałoby problem większy. Ba, obawiam się, iż gdyby okazało się zdolniejsze od „arystokratów”, to z większą zajadłością byłoby tępione. Chociaż… To tylko moja obawa, nie poparta żadnym badaniem, ba, choćby żadnym własnym doświadczeniem, tak daleko mi do tego świata. A jednak bardzo natrętna. Ta proteza przynależności do elity może się okazać strzałem w kolano. Nie to, żeby mi to sen spędzać miało z powiek, bo mnie to raczej nie grozi, to bardziej taka zabawa w interpretację przekazu „Lalki” Prusa i jego (przekazu) analizę aktualności.
To ciekawe, iż choć wcale nie pochodzę z ekstremalnie biednej rodziny, to jednak na tyle biednej, iż długo nie wiedziałem, jak się zachować w restauracji, a wyjście na kręgle lub jazda taksówką była dla mnie symbolem statusu majątkowego. Z czasem zauważyłem, iż owszem, mówi to o statusie majątkowym, ale niezbyt wysokim. Jako dziecko komuny choćby nie wiem o czym marzyć, by należało to do świata bogaczy. Wiem już, co NIE ŚWIADCZY o bogactwie. Pobyt w Gołębiewskim na przykład. Albo martini z lodem wstrząśnięte niemieszane. To tylko erzac, na który stać od czasu do czasu choćby kogoś z klasy niższej. Wiele wody w Wiśle musiało upłynąć, nim zorientowałem się, iż choćby gdybym regularnie grał w golfa, to liczy się jeszcze gdzie i z kim bym to robił. Innymi słowy: Ostrożnie z tymi marzeniami, żeby nie było tak, jak w serialu improwizowanym „Spadkobiercy”, gdy George Owens wyjaśniał Frankowi Dealey’owi:
„Sprawa jest prosta, dziecko musimy mieć, jak będę miał dziecko, będę miał spadek, a jak będę miał spadek, to kurde…, stary…, wiesz co się dzieje…? Zapiekanki, prostytutki….”
PS.
Dezerter – Mój kraj
Cytat na dziś:
Dziwna bowiem jest natura ludzka: Im mniej sami mamy skłonności do męczeństwa, tym natarczywiej żądamy go od bliźnich.
Bolesław Prus, Lalka, Pamiętnik Rzeckiego.
Moja znajoma wrzuciła na fb piękne zdjęcia ze spaceru z pieskiem po Rudawach Janowickich. Podpisała je: MARSZ NIEPODLEGŁOŚCI.
To chyba najlepszy marsz, jaki znam! Rudawy, piesek, świeże powietrze, cisza, spokój.
